بررسی فراوانی میکروسکوپیک انواع زخم شیردان در گوسفندان کشتار شده در کشتارگاه‌ صنعتی شهرستان سنندج

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

چکیده

زخم­های شیردانی یکی از عوارض شایع در نشخوارکنندگان به­شمار می­روند که بنابر نوع وقوع آن، علامت بالینی مربوطه بروز خواهد نمود. هدف از انجام این تحقیق، علاوه بر این­که بررسی فراوانی میکروسکوپیک انواع زخم شیردان در گوسفندانی که جهت تغذیه از علوفه­ی چراگاه استفاده کرده­اند بوده است، بررسی تأثیر سن، جنس و فصل گرم بر میزان وقوع آن نیز می­باشد. در این مطالعه، شیردان 1562 رأس گوسفند کشتار شده (468 رأس گوسفند نر و 1094 رأس گوسفند ماده) در کشتارگاه سنندج از دیدگاه ماکروسکوپیک مورد بررسی قرار گرفت که سن تمامی دام‌های ماده بالای 2 سال و تمامی دام­های نر، زیر یک­سال تخمین زده شد و از این تعداد نیز تنها 21 مورد (شامل 15 رأس دام ماده و 6 رأس دام نر) دارای ضایعات ماکروسکوپیک بودند. پس از آن، نمونه­ها جهت تأیید تشخیص به آزمایشگاه پاتولوژی ارجاع داده شدند. پس از بررسی­های هیستوپاتولوژیک مشخص گردید که از 21 مورد، تنها 19 مورد (14 رأس دام ماده و 5 رأس دام نر)، یا به­عبارت دیگر 21/1 درصد از کل دام­ها، مبتلا به انواع زخم شیردانی بوده­اند. همه موارد  مبتلا به انواع تحت نوع­های زخم نوع 1 بوده که در یک مورد نیز، علاوه بر داشتن زخم نوع 1، درگیری با زخم نوع 2 شیردان نیز تشخیص داده شد. در این مطالعه، هیچ­گونه ارتباط آماری معنی­داری میان میزان وقوع زخم شیردان گوسفندان با سن، جنس، فصل گرم و مصرف علوفه­ی چراگاه وجود نداشت (05/0<p).

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Survey of the Microscopic Prevalence of the Abomasal Ulcer Types in slaughtered Sheep of Slaughter house of Sanandaj County

چکیده [English]

Abomasal ulcers are one of the most prevalent disorders of ruminants which depending on the type of ulcer, related clinical signs appear. The aim of this study, in addition to the microscopic survey of abomasal ulcer prevalence in sheep consuming pasture forages, is to evaluate the effect of age, sex and warm climate on its prevalence. At the first step, 1562 abattoirs (including 468 rams and 1094 ewes) were examined macroscopically. The age of all rams and ewes was estimated orderly: less than 12 months and more than 24 months as follow, which only 21 of them had the evidences of affliction. Furthermore for confirming the diagnosis, the taken samples were transferred to Pathology library. Results show that after microscopic inspections, which was apparent from those 21 cases, just 19 cases (14 ewes and 4 rams), 1.21 percent of total abattoirs, had abomasal ulcer types. All of 19 cases had all subtypes of type 1 abomasal ulcers which in addition, one of them had type 2 abomasal ulcers too. statistical analysis of this survey shown that, there was no relationship between the prevalence of sheep abomasal ulcers with age, sex, warm weather and consuming pasture forages (p>0.05).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sanandaj
  • Abomasal ulcer
  • Sheep
  • Histopathology
  • خدرتبار، ا. (1377). بررسی ماکروسکوپی و میکروسکوپی زخم شیردان، پایان نامه دکترای دامپزشکی دانشگاه شهید چمران اهواز، شماره 212، صفحات: 24-20 و 35-31.
  • رئوفی، ا. کریمی، ا. محمدزاده، ک. مرجانمهر، س. ح. (1386). بررسی فراوانی و طبقه­بندی ماکروسکوپی زخم­های شیردان گاو در کشتارگاه شهرکرد. مجله دامپزشکی ایران، دوره 3، شماره 3، صفحات:19-14.
  • رئوفی، ا. مرجانمهر، س.ح. بکایی، س. حسینی‌فرد، س.م. (1380). بررسی میزان شیوع و سیمای پاتولوژیک زخم شیردان گاو در کشتارگاه شهرستان بابل. مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، دوره 56، شماره 1، صفحات : 68-65.
  • قدردان مشهدی، ع. اسماعیل‌زاده، ص. گندمی، م. (1389). فراوانی انواع زخم شیردانی در گاومیش­های اهواز: بررسی کشتارگاهی. مجله تحقیقات دامپزشکی، دوره65، شماره 4، صفحات: 356-351.
    • Aukema, J.J., Breukink, H.J., (1974). Abomasal ulcer in Adult cattle with fatal haemorrhage. Cornell Veterinarian, 64(2): 303-317.
    • Andrews, A.H., Blowey, R.W., Bowd, H., Eddy, R.J., (2004). Bovine Medicine. Diseases and husbandry of cattle. 2nd ed., London: Blackwell Sciences.
    • Azizi,S., Farshid, A.A., Mardani, K., Farzaneh, H., (2010). Sheep abomasal Phytobezoariasis: The effect of breed, season and age with histopathological observations. International Journal of Veterinary Research, 4(2): 95-99.
    • Bancroft, J.D., Gamble, M., (2008). Theory and Practical Histological Techniques. 6th ed. UK, Churchill Livingstone, 83-105.
    • Braun, U., Bretscher, R., Gerber, D., (1991). Bleeding abomasal ulcers in dairy cows. Veterinary Record, 129(13): 279-281.
    • Braun, U., Eicher, A., Ehrensperenger, F., (1991a). Type 1 abomasal ulcers in dairy cattle. Journal of Veterinary Medical Association, 38: 357-366.
    • Ok, M., Sen, I., Turgut, K., Irmak, K., (2001). Plasma Gastrin activity and the diagnosis of bleeding abomasal ulcers in cattle. Journal of Veterinary Medical Association, 48: 563-568.
    • Brown, C.C., Baker, D.C., Barker, I.K., (2007). Alimentary System. In: Jubb, Kennedy and palmer’s Pathology of Domestic Animals. 4th ed., London: Saunders Elsevier, 63-67.
    • Francoz, D., Guard, C.L., (2002). Abomasal Ulcers. In: Smith, B.P. (2002). Large Animal Internal Medicine, 3rd ed. Mosby, 760-762.
    • Hajimohammadi, A., Badiei, K., Mostaghni, K., Pourjafar, M., (2010). Serum Pepsinogen level and abomasal ulcerations in experimental abomasal displacement in sheep. Veterinarni Medicina, 55(7): 311-317.
    • Jassim, A., Yousif, A.A.R., Kshash, Q.H., (2014). Study on abomasal ulcer in sheep in Iraq. International Journal of Advanced Research, 2(1): 342-349.
    • Jelinski, M.D., Ribble, C.S., Campbell, J.R., Janzen, E.U., (1996). Investigating the relationship between abomasal hairballs and perforating abomasal ulcers in unweaned beef calves. Canadian Veterinary Journal, 37: 23-26.
    • Jensen, R., Sparker, T.R., Glock, R.D., Jones, R.L., Collins, J.K., Flack, D.E., (1992). Abomasal erosions in feedlot cattle. American Journal of Veterinary Researches, 53: 110-115.
    • Kataria, N., Kataria, A.K., Gahlot, A.K., (2008). Use of plasma Gastrin and Pepsinogen levels as diagnostic markers of abomasal dysfunction in Marwari sheep of arid tract. Slovenian Veterinary Research, 45(4): 121-126.
    • Kureljušić, B., Ivetić, V., Savić, B., Jezdimirović, N., Cvetojevic, Ð., Kureljusic, J., (2013). Pathomorphological characteristics of abomasal ulcers in yielding dairy cows. Acta Veterinaria (Beograd), 63(2,3): 237-246.
    • Luna, L.G., (1968). Manual of histological methods of the armed forces institute of pathology. 3rd ed., Toronto: McGavin-Hill book Company, 14-16.
    • Myers, G.H., Taylor, R.F., (1989). Ostertagiasis in cattle. Journal of Veterinary Diagnistic Investigation, 1: 195-200.
    • Mohajeri, D., Doustar, Y., Rezaii, A., Nazeri, M., (2012). Histopathological study and determination of abomasums Bezoars on slaughtered sheep in Tabriz abattoir. Asian Journal of experimental Biological Sciences, 3(1): 66-72.
    • Mostaghni, K., (1979). Abomasal ulceration in Goats and its association with the presence of Nematodes. Zoonoses and Public Health, 26 (5): 353-357. 
    • Ok, m., Sen, I., Turgut, K., Irmak, K., (2001). Plasma Gastrin activity and the diagnosis of bleeding abomasal ulcers in cattle. Journal of Veterinary Medical Association, 48: 563-568.
    • Pauvax, C.A., (1983). A color atlas of bovine visceral anatomy, London: Wolfe Medical Publications Ltd, 21.
    • Radostits, O.M., Gay, C.C., Hinchcliff, K.W., Constable, P.D., (2007). Veterinary Medicine. 10th ed., Philadelphia: W.B. Saunders Company, 314-325, 370-374.
    • Roger, W., Blowey, A., David, W., (1991). Diseases and disorders of cattle. London: Mosby – Wolf Company. 12- 26.
    • Smith, B. P., (2009). Large Animal Internal Medicine. 4th ed., USA: Mosby, 339, 863-865.
    • Tehrani, A. A., Javanbakht, J., Marjanmehr, S.H., Aghamohammad Hassan, M., Solati, A.A., Bashiri Dezfouli, A., (2012). A Pathological lesions study of bovine abomasums in Urmia abattoir. Journal of Clinical and Experimental Pathology, 2(5): 1-3.
    • Tharwat, M., Ahmet, A.F., (2012). Abomasal ulceration in buffaloes and cattle: Clinico-biochemical and Pathological findings. Journal of Veterinary Advances, 11(9): 1327-1331.
    • Welchman, D.B., Baust, G.N., (1987). A survey of abomasal ulceration in veal calf. Veterinary Records, 121: 586-590.
  • تاریخ دریافت: 31 مرداد 1400
  • تاریخ پذیرش: 31 مرداد 1400